Χοληστερίνη

Χοληστερίνη

Με τον όρο χοληστερίνη ή αλλιώς χοληστερόλη εννοούμε την κηρώδη στερόλη (λιπαρή ουσία) που εδράζεται στη μεμβράνη των κυττάρων του ανθρώπινου οργανισμού. Η χοληστερίνη αποτελεί τη βάση για την παραγωγή των στεροειδών ορμονών όπως τα οιστρογόνα, η τεστοστερόνη κτλ. Επίσης ευθύνεται για την παραγωγή της βιταμίνης D, καθώς και για πλήθος άλλων λειτουργιών.

 

Ωφέλιμη και επιβλαβής χοληστερίνη

 

Υπάρχουν δύο τύποι χοληστερίνης η “καλή” και η “κακή”.

  • Η “καλή” χοληστερίνη (HDL), αποτελείται από υψηλής πυκνότητας λιποπρωτεϊνες και προστατεύει τον οργανισμό από καρδιαγγειακές παθήσεις.
  • Η “κακή” χοληστερίνη (LDL) αποτελείται από χαμηλής πυκνότητας λιποπρωτεϊνες οι οποίες είναι υπεύθυνες για τη θρόμβωση των αγγείων που οδηγούν σε καρδιοαγγειακή νόσο και εγκεφαλικό επεισόδιο.

 

Πότε η χοληστερίνη θεωρείται υψηλή;

 

Όσο χαμηλότερες είναι οι τιμές της “κακής” χοληστερίνης και όσο υψηλότερες είναι της “καλής”, τόσο περισσότερο μειώνεται το ενδεχόμενο να διαγνωστεί κάποιος με καρδιαγγειακές παθήσεις. Παρακάτω αναλύονται διεξοδικότερα οι φυσιολογικές τιμές της χοληστερίνης στο αίμα.

 

Συνολική χοληστερίνη

Φυσιολογικές τιμές : η χοληστερίνη είναι κάτω από 200 mg/dl

Οριακές τιμές  : η χοληστερίνη κυμαίνεται από 200 -240 mg/dl

Υψηλές τιμές  : η χοληστερίνη είναι από 240 mg/dl  και πάνω

 

Καλή χοληστερίνη (HDL)

Η φυσιολογική τιμή για τους άνδρες είναι πάνω από 40mg/dl και για τις γυναίκες πάνω από 50mg/dl.

 

Κακή χοληστερίνη (LDL)

Φυσιολογικές τιμές :  η χοληστερίνη είναι κάτω από 130mg/dl

Οριακές τιμές : η χοληστερίνη κυμαίνεται από 130 έως 160 mg/dl

Υψηλές τιμές : η χοληστερίνη είναι πάνω από 160 mg/dl

 

Πότε η χοληστερίνη καθίσταται επιβλαβής για την υγεία μας;

 

Όταν παράγεται περισσότερη χοληστερίνη από αυτή που χρειάζεται ο οργανισμός τότε αυτή καθίσταται επιβλαβής. Αυτό συμβαίνει όταν προσλαμβάνουμε μεγάλες ποσότητες κορεσμένων λιπαρών. Κορεσμένα λίπη περιέχουν τα γαλακτομικά και ζωικά προϊόντα. Η υπερκατανάλωσή τους  οδηγεί στην αύξηση των τιμών της χοληστερίνης με όλες τις συνέπειες που αυτή συνεπάγεται όπως απόφραξη αρτηριών, ανεύρυσμα κοιλιακής αορτής, έμφραγμα κ.α.

 

Ποιοι είναι οι επιβαρυντικοί παράγοντες για να εκδηλωθεί χοληστερίνη;

 

Οι κυριότεροι επιβαρυντικοί παράγοντες είναι οι ακόλουθοι:

 

  • Διατροφή
  • Κληρονομική προδιάθεση
  • Παχυσαρκία
  • Απουσία σωματικής άσκησης
  • Κάπνισμα
  • Υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ

 

Χοληστερίνη: Αναλυτικότερη προσέγγιση των επιβαρυντικών παραγόντων

 

Κύριος επιβαρυντικός παράγοντας είναι η διατροφή. Όταν οι διατροφικές είναι ανθυγιεινές και περιλαμβάνουν πολύ λιπαρές τροφές όπως για παράδειγμα κόκκινο κρέας, τηγανητά, γλυκά κ.α. Σημαντικό ρόλο παίζει η κληρονομική προδιάθεση. Σύμφωνα με μελέτες αν ο ένας από τους δύο γονείς έχει υψηλή χοληστερίνη τότε τα παιδιά του έχουν 50% πιθανότητα να αναπτύξουν κι αυτά υψηλή χοληστερίνη. Άλλος σοβαρός επιβαρυντικός παράγοντας είναι η παχυσαρκία σε συνδυασμό με την έλλειψη σωματικής άσκησης. Οι παχύσαρκοι παρουσιάζουν αυξημένη χοληστερίνη, λόγω του αυξημένου βάρους εξαιτίας της υπερκατανάλωσης λιπαρών τροφών και της απουσίας σωματικής  άσκησης. Μελέτες έχουν δείξει πως η γυμναστική ρυθμίζει τη χοληστερίνη, αυξάνοντας τα επίπεδα της “καλής” και μειώνοντας τα επίπεδα της “κακής”. Η διακοπή του καπνίσματος μπορεί να βοηθήσει στη ρύθμιση της χοληστερίνης. Σύμφωνα με στατιστικά στοιχεία οι καπνιστές εμφανίζουν μειωμένη “καλή” χοληστερίνη σε σχέση με τους μη καπνίζοντες. Η υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ, ειδικότερα από άτομα άνω των πενήντα ετών είναι υπεύθυνη για την αύξηση της ”κακής” χοληστερίνης. Ωστόσο έρευνες έχουν αποδείξει πως η κατανάλωση ενός ή δύο ποτηριών κόκκινου κρασιού βοηθά στο να διατηρηθεί σε υψηλά επίπεδα η “καλή” χοληστερίνη και να μειωθεί η ”κακή”.

 

Με ποια συμπτώματα εκδηλώνεται η χοληστερίνη;

 

Δυστυχώς η χοληστερίνη δεν έχει συγκεκριμένα συμπτώματα. Ως εκ τούτου κρίνονται επιβεβλημένες ,οι ανά τακτά χρονικά διαστήματα αιματολογικές εξετάσεις προκειμένου να διαπιστωθεί αν η χοληστερίνη βρίσκεται σε φυσιολογικές τιμές ή όχι.

Παρά την απουσία συγκεκριμένων συμπτωμάτων εκδήλωσης, είναι δυνατό να υπάρξουν κάποια προειδοποιητικά σημάδια που μας κρούουν των κώδωνα του κινδύνου. Δεδομένου ότι η χοληστερίνη συνδέεται κυρίως με καρδιαγγειακές παθήσεις κάποια από τα σημάδια που μπορεί να οφείλονται στην αυξημένη χοληστερίνη είναι η υψηλή αρτηριακή πίεση, η δύσπνοια, η ρινική αιμορραγία κ.α.

 

Χοληστερίνη : Ποιοι και πότε πρέπει να κάνουν εξετάσεις;

 

Η χοληστερίνη δεν κάνει διακρίσεις στα φύλα, ούτε στις ηλικίες. Ο καθένας από εμάς, άνδρας ή γυναίκα μπορεί να έχει ανεβασμένη χοληστερίνη. Ωφέλιμο θα ήταν να γίνουν πρώτη φορά εξετάσεις στην ηλικία των είκοσι ετών και να επαναλαμβάνονται ύστερα από διάστημα τριών έως πέντε χρόνων.

 

Παιδική χοληστερίνη

 

Τα τελευταία χρόνια η παιδική χοληστερίνη έχει γίνει κανόνας. Στη χώρα μας ένα στα τέσσερα παιδιά εμφανίζει αυξημένη χοληστερίνη. Αυτό οφείλεται κατά κύριο λόγο στην απομάκρυνση μας από τα μεσογειακά πρότυπα διατροφής. Η κακή διατροφή, η αύξηση της παιδικής παχυσαρκίας και βεβαίως η κληρονομικότητα ευθύνονται για την εμφάνιση της νόσου. Για να διαγνωστεί εγκαίρως ένα παιδί που πάσχει από χοληστερίνη συστήνεται η εξέταση μέσω εργαστηριακών ελέγχων στην ηλικία των εννέα ετών ανεξαρτήτως σωματότυπου και κληρονομικής προδιάθεσης.

 

Χοληστερίνη : Θεραπεία

 

Υπάρχουν φαρμακευτικά σκευάσματα που θα σας χορηγήσει ο γιατρός σας ανάλογα με τη σοβαρότητα της κατάστασής, ανάλογα δηλαδή με το πόσο παραπάνω από τις φυσιολογικές τιμές βρίσκεται η χοληστερίνη. Στόχος της θεραπείας είναι να πέσουν οι τιμές της “κακής” χοληστερίνης. Ο γιατρός σας θα κρίνει κατά πόσο χρειάζεται να ξεκινήσετε θεραπεία, πάντα σε συνδυασμό με μια ισορροπημένη διατροφή.

 

Χοληστερίνη: Τροφές προς αποφυγήν

 

Οι παρακάτω τροφές καλό είναι να μην καταναλώνονται επί καθημερινής βάσεως :

 

  • Αλλαντικά (μία φορά το μήνα)
  • Πρόχειρο φαγητό (όσο το δυνατόν σπανιότερα)
  • Κόκκινο κρέας (μία φορά την εβδομάδα)
  • Γλυκά (ένα κάθε δέκα ημέρες)
  • Αυγά (όχι περισσότερα από τρία την εβδομάδα)

 

Χοληστερίνη : Τροφές που μπορούμε να καταναλώνουμε άφοβα αλλά με μέτρο

 

  • Όσπρια (2-3 φορές κάθε εβδομάδα)
  • Ξηρούς καρπούς (έως 200 γραμμάρια την εβδομάδα)
  • Φρούτα και λαχανικά( κάθε μέρα)
  • Ελαιόλαδο( 2-3 κουταλιές της σούπας την ημέρα)
  • Ψάρια (2-3 φορές κάθε εβδομάδα)
  • Γαλακτοκομικά με μειωμένα λιπαρά (καθημερινά γάλα ή γιαούρτι ή τυρί)
  • Πουλερικά (2-3 φορές κάθε εβδομάδα)
  • Δημητριακά ολική άλεσης (2 μερίδες την ημέρα συμπεριλαμβανομένου του ψωμιού)
2018-06-21T10:29:48+00:00